Thursday, October 23, 2008
Tuesday, October 21, 2008
Ruby on Rails Presentation
Ruby On Rails Einführung
From: raindoll, 9 months ago
Introduction to the Ruby on Rails Web Framework (German)
SlideShare Link
Sunday, September 21, 2008
សកម្មភាពរបស់ខ្ញុំនៅថ្ងៃ BarCamp Phnom Penh

នេះជាសកម្មភាពមួយដែល ខ្ញុំបាទបានឡើងទៅនិយាយពីកម្មវិធីថ្មីមួយដែលនិស្សិតខ្មែរភាគច្រើនមិនទាន់បានស្គាល់នោះគឺ Ruby on Rails Programming Language នៅថ្ងៃ BarCamp Phnom Penh 20th September 2008។
ម្យ៉ាងវិញទៀតខ្ញុំបាទសូមអរគុណដល់និស្សិតទាំងអស់ដែលបានចាប់អារម្មណ៍ជាមួយនិងប្រធានបទរបស់ខ្ញុំ។
ខាងក្រោមជាសកម្មភាពរបស់ខ្ញុំបាទ៖


នេះជាកម្លាំងចិត្តមួយដែលធ្វើអោយខ្ញុំរំភើប និងខិតខំប្រឹងប្រែងស្វែលយល់នូវបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗបន្ថែមទៀតសម្រាប់និសិ្សតខ្មែរជំនាន់ក្រោយ។
ពីខ្ញុំ ចាន់ហាន។
Friday, September 19, 2008
Ruby on Rails Presentation. Presented by Mr. Hy Chan Han
Ruby On Rails Presentation
From: hychanhan, 26 minutes ago
This is ruby on rails presentation on BarCamp Phnom Penh's day in Cambodia on Saturday, September 20th 2008.
SlideShare Link
Saturday, August 9, 2008
BarCamp Phnom Penh

BarCamp Phnom Penh
http://barcampphnompenh.org/
What’s BarCamp Phnom Penh?
It’s an ad-hoc gathering born from the desire for people to share and learn in an open environment. It is an intense event with discussions, demos and interaction from participants. It’s a day-long gathering; it’s going to take place on September the 20th, 2008. This BarCamp Phnom Penh is open for computer enthusiasts, technologists, IT professionals, geeks, and nerds to talk and discuss all things technology.
So we’re delighted to announce that BarCamp Phnom Penh, a day-long gathering for computer enthusiasts, is open now for registration. Please add your name here: URL: http://barcampphnompenh.org/
Email: info@barcampphnompenh.org
Time and Place
Date: Saturday, September 20, 2008
Time: 9:00am - 5:00pm
Location: Cambodia-Japan Cooperation Center (CJCC)
Street: Blvd. Confederation of Russia, Khan Toul Kork, Phnom Penh, Cambodia
City/Town: Phnom Penh, Cambodia
Thursday, August 7, 2008
08/08/08 at 08:08:08 is a great day and time
08/08/08
Happiness with family! Happiness with sweetheart! Happiness with friends!
:)
Friday, August 1, 2008
របៀបបង្កប់ រឺភា្ជប់ យូនីកូដខ្មែរ នៅក្នុងវិបសាយ (Embed Khmer Unicode Font)
ឥឡូវយើងអាចបង្កប់ រឺភ្ជាប់ យូនីកូដខ្មែរបានហើយ (Embed Khmer Unicode Fonts) ព្រោះឥឡូវនេះក្រុម KhmerOS បានបង្កើតតួអក្សរខ្មែរយូនីកូដចំនួន ដប់តួអក្សរសម្រាប់បង្កប់នៅក្នុងវិបសាយ និងសម្រាប់សរសេរនៅក្នុង Adobe Photoshop CS3 ផងដែរ។ ប្រសិនបើអ្នកចង់បាន ខ្មែរយូនីកូដចំនួនដប់នេះ អ្នកអាចចូលទៅទាញយកក្នុងគេហទំព័រ៖
លោកអ្នកអាចទាញយក របៀបប្រើ និងរបៀបធ្វើ នៅត្រង់នេះ
ចុចទីនេះដើម្បីទាញយក
មានបេក្ខជនចូលរួមប្រឡងបាក់ឌុប ប្រមាណជិត៨ម៉ឺននាក់នៅឆ្នាំនេះ
ភ្នំពេញ៖ លោក ច្រឹង លឹមស្រ៊ី ប្រធាននាយកដ្ឋានមធ្យមសិក្សាចំណេះទូទៅនៃក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឲ្យដឹងថាការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ(បាក់ឌុប) ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី០៤ ដល់ ថ្ងៃទី០៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០០៨ខាងមុខនេះ មានបេក្ខជនចូលរួមប្រឡងចំនួន៧៩៥៤៩នាក់កើនជាងឆ្នាំមុនជាង២ម៉ឺន នាក់។
នៅឆ្នាំនេះក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបានរៀបចំប្រឡងបាក់ឌុបមុនប្រឡងឌីប្លូមដោយសារតែប្រទេស កម្ពុជាជាប់រវល់រៀបចំការបោះឆ្នោតសកលដែលទើបបញ្ចប់នាពេលថ្មីៗ នេះ។
លោក ច្រឹង លឹមស្រ៊ី បាននិយាយបន្តទៀតឲ្យដឹងថា ដោយសារតែនៅឆ្នាំនេះមានបេក្ខជនប្រឡងជាគ្រូបង្រៀនមកពីសាលា បឋមសិក្សានានានោះ ទើបនាំឲ្យចំនួនបេក្ខជនប្រឡងមានការកើនឡើងយ៉ាងច្រើនបើប្រៀបធៀប ទៅនឹងឆ្នាំមុន។
លោកប្រធាននាយកដ្ឋានរូបនោះបាននិយាយថា បេក្ខជនចូលរួមប្រឡងបាក់ឌុបនាឆ្នាំនេះមានចំនួន៧៩៥៤៩នាក់ក្នុងនោះ បេក្ខនារីមាន៣០៧៨៦នាក់។ ក្នុងចំណោមបេក្ខជន៧៩៥៤៩នាក់មានបេក្ខជនបំពេញវិជ្ជាចំនួន៤៤៣៤នាក់ ក្នុងនោះមានបេក្ខនារី១៥៥៩នាក់។
លោក ច្រឹង លឹមស្រ៊ី បាននិយាយបញ្ជាក់ថា បេក្ខជនបំពេញវិជ្ជាចំនួន៤៤៣៤នាក់មានបេក្ខជនជាគ្រូបង្រៀនមកពី តាមសាលាបឋមសិក្សានានាផងដែរ។ បន្ទាប់ពីសម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោហ៊ុនសែន បានប្រកាសឲ្យគ្រូបឋមសិក្សាមានសិទ្ធិរៀនបន្តដើម្បីប្រឡងយក សញ្ញាបត្របាក់ឌុប ឬប្រឡងចូលរៀនមហាវិទ្យាល័យទើបនៅឆ្នាំនេះមានគ្រូបឋមដាក់ពាក្យ ប្រឡងជាបេក្ខជនបំពេញវិជ្ជាដែលធ្វើឲ្យចំនួនបេក្ខជនប្រឡងមាន ការកើនឡើង២០៥៦៦នាក់ដែលឆ្នាំមុនមានបេក្ខជនតែ៥៨៩៨៣នាក់។ ក្រៅពីមានបេក្ខជនប្រឡងមានការកើនឡើងចំនួនបន្ទប់ប្រឡងនិងមណ្ឌល ប្រឡងក៏មានការកើនឡើងដែរ។ នៅឆ្នាំនេះមានមណ្ឌលប្រឡង១៣៩ចែកជា៣២២០បន្ទប់។ ដោយឡែករាជធានីភ្នំពេញមានបេក្ខជនប្រឡងចំនួន១៩៥៩៦នាក់ក្នុងនោះ បេក្ខនារីចំនួន៨៤៤៣នាក់មានមណ្ឌលប្រឡង២៣ចែកជា៧៨៧បន្ទប់។ នៅឆ្នាំ២០០៧មានមណ្ឌលប្រឡង១១៥ចែកជា២៣៨៧បន្ទប់។ នៅមណ្ឌលប្រឡងភ្នំពេញមាន១៨មណ្ឌលចែកជា៥៨៣បន្ទប់ និងមានបេក្ខជនប្រឡង១៤៥២៨នាក់។
លោក កើ ណៃលាង អគ្គនាយកអប់រំនៃក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឲ្យដឹងថា ប្រឡងបាក់ឌុបនៅឆ្នាំនេះមិនមានការកែប្រែបទបញ្ញត្តិទេតែពង្រឹង ការអនុវត្តន៍បទបញ្ញត្តិឲ្យកាន់តែប្រសើរថែមទៀតដូចជាបញ្ហា ប្រ៊ុយ៉ុងការលួចចម្លងគ្នាពោលគឺរៀបចំបន្ទប់ប្រឡងឲ្យមានរបៀប រៀបរយ។
លោក កើ ណៃលាង បាននិយាយបន្ថែមថា យើងក៏ខិតខំថែរក្សាវិញ្ញាសាប្រឡងឲ្យមានសុវត្ថិភាព។
ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការប្រឡងបាក់ឌុបនេះដែរ កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបានចេញសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាននោះបានសរសេរថា រៀងរាល់ឆ្នាំក្នុងការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុយតិភូមិក្រសួង បានខិតខំរៀបចំគោលការយន្តការសេចក្ដីណែនាំលិខិតបទដ្ឋានផ្សេងៗ សំរាប់កែលំអការប្រឡងឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងដើម្បីវិនិច្ឆ័យកម្រិត សមត្ថភាពចំណេះដឹង។ វប្បធម៌របស់បេក្ខជនប្រកបដោយគិតយុត្តិធម៌។
សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានខាងលើបានឲ្យដឹងទៀតថា ដើម្បីឲ្យការប្រឡងប្រព្រឹត្តទៅប្រកបដោយលក្ខណៈត្រឹមត្រូវយុត្តិធម៌ និងអាចជឿទុកចិត្តបានក្រសួងសូមអំពាវនាវចំពោះបេក្ខជនត្រូវគោរព បទបញ្ញត្តិ និងកម្រិតវិន័យរបស់បេក្ខជនក្នុងការប្រឡងឲ្យបានល្អនិងកុំចាញ់ បោកជនខិលខូចដែលធ្វើវិញ្ញាសាក្លែងក្លាយ ឬអូសសំណៅសំណួរ-ចម្លើយលក់បោកប្រាស់បេក្ខជន។ មាតាបិតា ឬអាណាព្យាបាលបេក្ខជនសូមជឿទុកចិត្តលើក្រសួងក្នុងការរៀបចំប្រឡង ព្រមទាំងចូលរួមទប់ស្កាត់អំពើបោកប្រាស់ទាំងឡាយ។ ក្រសួងក៏សូមអំពាវនាវដល់អាជ្ញាធរសមត្ថកិច្ចគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ជួយ ហាមឃាត់កន្លែងថតចម្លងនៅជុំវិញមណ្ឌលប្រឡងតែងតែមានជនឱកាសនិយម រៀបចំជាទំរង់វិញ្ញាសាឬសំណៅសំណួរ-ចម្លើយអូសលក់ចែកចាយឲ្យបេក្ខជន មុនថ្ងៃប្រឡងពិសេសនៅពេលយប់ពេលជិតភ្លឺ និងមុនពេលបេក្ខជនចូលក្នុងមណ្ឌលប្រឡងយ៉ាងគគ្រឹកគគ្រេងបានបង្កភាព អនាធិបតេយ្យ និងឲ្យបាត់បង់សណ្ដាប់ធ្នាប់របៀបរៀបរយសាធារណៈ។
ចំណែកលោក រ៉ុង ឈុន ប្រធានសមាគមគ្រូបង្រៀនកម្ពុជាឯករាជ្យបានសំណូមពរដល់ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡាចាត់វិធានការឲ្យបានម៉ឺងម៉ាត់ ដើម្បីលប់បំបាត់ភាពមិនប្រក្រតី និងអំពើពុករលួយកើតឡើងនៅពេលប្រឡងបាក់ឌុបនៅឆ្នាំនេះ ព្រោះលោកខ្លាចថា ស្របពេលដែរនៅមិនទាន់មានការរៀបចំរាជរដ្ឋាភិបាលថ្មីនោះមានជនឱកាស និយមមួយចំនួនយកផលចំណេញពីការប្រឡងនេះ៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
Wednesday, July 30, 2008
ឥទ្ធិពលស្រាកាចវាយប្រពន្ធបែកក្បាល ទាត់ម៉ែក្មេកធ្លាក់ពីលើផ្ទះសន្លប់
ខេត្តកំពង់ស្ពឺ៖ ស្ត្រីម្នាក់រងរបួសបែកក្បាលរយះជិត២០សង់ទីម៉ែត្រ ដោយសារតែបុរសជាប្ដីវាយមួយដែកចម្រឹងបង្អួចចំពីលើ ព្រោះតែខឹងនាងប្រពន្ធហាមមិនឲ្យផឹកស្រា។ ឃើញហេតុការណ៍ដូច្នោះ ម្ដាយក្មេកបានចូលទៅឃាត់កុំឲ្យឈ្លោះគ្នានាំខ្មាសញាតិជិតខាង ប៉ុន្តែដោយមានជាតិសុរាកាចចូលពោះខ្លះនោះ បុរសកំរោលចូលបានព្រលះម្ដាយក្មេកមួយជើងធ្លាក់ពីលើផ្ទះសន្លប់តែ ម្ដង។
ករណីប្រើអំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារនេះ បានកើតឡើងកាលពីវេលាម៉ោង ១៨និង៣០នាទីល្ងាចថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ នៅក្នុងភូមិបឹងច្រាមខាងត្បូង ឃុំព្រះនិព្វាន ស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ក្រោយពីបង្ករួច ជនសង្ស័យត្រូវបានសមត្ថកិច្ចធ្វើការឃាត់ខ្លួនដើម្បីកសាងសំណុំរឿង បញ្ជូនទៅកាន់ស្នងការនគរបាល ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ចាត់ការបន្តទៀត។
ជនសង្ស័យដែលវាយប្រពន្ធបែកក្បាល និងទាត់ម្ដាយក្មេកធ្លាក់ពីលើផ្ទះនោះមានឈ្មោះ នួន ភា ភេទ ប្រុស អាយុ ៣៦ឆ្នាំ រស់នៅភូមិ-ឃុំខាងលើ មានប្រពន្ធឈ្មោះ ញឹម នុង អាយុ២៦ឆ្នាំ រងរបួសបែកក្បាលរយះជិត២០សង់ទីម៉ែត្រ។ រីឯម្ដាយក្មេកដែលត្រូវលោកកូនប្រសាទាត់សន្លប់វិញនោះ មានឈ្មោះ ស្វាយ រ៉ូ អាយុ៥៨ឆ្នាំ រស់នៅជាមួយគ្នា។
ប៉ូលិសនិយាយថា មុនពេលកើតហេតុឈ្មោះ នួន ភា បានអង្គុយស៊ីផឹកជុំគ្នាមួយហ្វូងនៅក្នុងភូមិ ពេលនោះស្ត្រីជាប្រពន្ធបានទៅហៅកុំផឹកស្រាច្រើនពេក ប្រឹងធ្វើការខ្លះផង។
ប៉ូលិសបានបន្តថា ប្រពន្ធហៅ២-៣ដង អត់ងើបសោះ ក៏ស្ដីបន្ទោស ហើយជេរផង ពេលនោះបុរសជាប្ដីបានខឹង ត្រឡប់មកផ្ទះក៏ឈ្លោះទាស់ទែងគ្នា រួចយកដែកចម្រឹងបង្អួចវាយចំពីលើក្បាលតែម្ដង ឃើញដូច្នេះម្ដាយក្មេកចូលទៅឃាត់ក៏ត្រូវលោកកូនប្រសាទាត់មួយជើង សន្លប់ឈឹង។
បច្ចុប្បន្នជនរងគ្រោះត្រូវបានបញ្ជូនទៅព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ ហើយជនបង្កសមត្ថកិច្ចកំពុងតែរៀបចំកសាងសំណុំរឿងបញ្ជូនទៅថ្នាក់លើ បន្តទៀត៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
អ្នកស្លាប់ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅភ្នំពេញក្នុងខែ កក្កដា ស្មើ៣៧ភាគរយ នៃចំនួនទូទាំងប្រទេស
ភ្នំពេញ៖ ជនរងគ្រោះដល់បាត់បង់ជីវិតដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅទូទាំងប្រទេស ក្នុងខែ កក្កដា មានការថយចុះ តែសម្រាប់ទីក្រុងភ្នំពេញមានការកើនឡើងច្រើនជាងខែណាៗទាំងអស់ ដោយមានអ្នកបាត់បង់ជីវិតស្មើនឹង៣៧ភាគរយ នៃចំនួនអ្នកស្លាប់ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅទូទាំងប្រទេស។
លោក កែវ សាវិន ប្រធាននាយកដ្ឋានដឹកជញ្ជូន និងជាលេខាធិការដ្ឋាននៃគណៈកម្មាធិការជាតិសុវត្ថិភាពចរាចរផ្លូវគោក បាននិយាយឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី ៣០ កក្កដា នេះថា យោងតាមរបាយការណ៍ដែលទទួលបានមកពីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានបង្ហាញឲ្យឃើញថា នៅក្នុងខែ កក្កដានេះ ជនរងគ្រោះដល់បាត់បង់ជីវិតដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅទូទាំងប្រទេស មានការថយចុះ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងបណ្ដាខែមុនៗ។ តែសម្រាប់ទីក្រុងភ្នំពេញបែរជាមានការកើនឡើងយ៉ាងខ្ពស់ គឺជនរងគ្រោះដល់បាត់បង់ជីវិតមានចំនួនជិតដល់៤០ភាគរយ នៃអ្នកស្លាប់ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅទូទាំងប្រទេស។
ប្រភពខាងលើ បាននិយាយឲ្យដឹងទៀតថា នៅក្នុងខែកក្កដានេះ នៅទូទាំងប្រទេសមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរកើតឡើងចំនួន៤៦២លើក បណ្ដាលឲ្យស្លាប់មនុស្សចំនួន១០០នាក់ របួសស្រាលចំនួន៤៥៥នាក់ របួសធ្ងន់៣៦៨នាក់។ គ្រោះថ្នាក់នេះមានការចូលរួមពីរថយន្តធុនស្រាលចំនួន១៤៤គ្រឿង រថយន្តធុនធ្ងន់ចំនួន៤៤គ្រឿង យានផ្សេងៗចំនួន៤៨គ្រឿង ម៉ូតូ៨៨គ្រឿង និងអ្នកថ្មើរជើងចំនួន៦៩នាក់។
លោកវរសេនីយ៏ ប៉ែន ឃុន នាយរងការិយាល័យចរាចរជើងគោកនៃស្នងការនគរបាលរាជធានី ភ្នំពេញបាននិយាយឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី ៣០ កក្កដា នេះដែរថា គ្រោះថ្នាក់ចរាចរក្នុងខែ កក្កដា នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញបានកើតមានឡើងចំនួន៧២លើក ក្រៅពីបានសម្លាប់មនុស្សអស់៣៧នាក់ បានធ្វើឲ្យមានអ្នករងបួសធ្ងន់ចំនួន៧៩នាក់ និងរបួសស្រាលចំនួន៣១នាក់។ ចំនួនជនរងគ្រោះដល់បាត់បង់ជីវិតនៅក្នុងខែ កក្កដា នេះជាចំនួនច្រើនមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។
ប្រភពខាងលើបាននិយាយឲ្យដឹងទៀតថា គ្រោះថ្នាក់ចរាចរដែលកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើងនេះ បានកត់សម្គាល់ឃើញថា ភាគច្រើនកើតឡើងនៅថ្ងៃចុងសប្ដាហ៍ ជាពិសេសនៅវេលាយប់។ គ្រោះថ្នាក់មូលហេតុដោយសារអ្នកបើកបរស្រវឹងស្រាមានចំនួន១១លើក ភាគច្រើនជាគ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរ។ បើកបរលឿនចំនួន២៦លើក បើកបរដោយមិនគោរពសិទ្ធិអាទិភាពចំនួន១៥លើកប្រជែងបង្កគ្រោះថ្នាក់ ចំនួន៧លើក មិនប្រកាន់ស្ដាំចំនួន៧លើក។
គួរនិយាយឲ្យដឹងថា គ្រោះថ្នាក់ចរាចរនៅទូទាំងប្រទេសក្នុងមួយខែៗកន្លងទៅនេះ បានសម្លាប់មនុស្សចំនួនចន្លោះពី១៤០នាក់ ទៅ១៦០នាក់។ ចំពោះនៅរាជធានីភ្នំពេញក្នុងមួយខែៗមានចំនួនមានចំនួនចន្លោះពី២០ ទៅ៣០នាក់ តែនៅក្នុងខែកក្កដានេះមានចំនួនរហូតដល់ទៅ៣៧នាក់។
លោក កែវ សាវិន បានបញ្ជាក់ឲ្យដឹងផងដែរថា រយៈពេល៧ខែនៃឆ្នាំ២០០៨នេះ នៅទូទាំងប្រទេសមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរកើតឡើងចំនួន៣.៨៧០លើក បណ្ដាលឲ្យស្លាប់មនុស្សចំនួន៩៥៦នាក់ របួសស្រាលចំនួន៣.៧៤១នាក់ និងរបួសធ្ងន់ចំនួន៣.០៩៨នាក់។ គ្រោះថ្នាក់ទាំងនេះមានការចូលរួមពីរថយន្តធុនស្រាលចំនួន១.២២៣គ្រឿង រថយន្តធុនធ្ងន់ចំនួន៣៥៨គ្រឿង យានផ្សេងៗចំនួន៣២២គ្រឿង ម៉ូតូ៤.០៧៨គ្រឿង និងអ្នកថ្មើរជើងចំនួន៤៥៥នាក់៕
ដកស្រង់ចេញគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
បួនឆ្នាំប្រាំរយដុល្លារ
ធ្មេចបើកៗបួនឆ្នាំបានកន្លងផុត ពេលវេលានេះវាហាក់បីដូចជាមួយប៉ប្រិចភ្នែកសម្រាប់អ្នកដែលមាន សេចក្ដីសុខ និងសុភមង្គល ប៉ុន្តែពេលវេលាបួនឆ្នាំនេះវាហាក់បីដូចជាបួនសតវត្សរ៍សម្រាប់រូប នាង លីដា ដែលរស់នៅក្នុងមុខរបរពេស្យាកម្ម។
ឆ្នាំនេះនាង លីដា (ឈ្មោះអ្នកនិពន្ធដាក់ឲ្យ) មានអាយុ ២២ឆ្នាំហើយ នាងមានស្រុកកំណើតនៅភូមិអូរវាយ ឃុំស្ពឺ ក ស្រុកចម្ការលើខេត្តកំពង់ចាម។ ស្រមោល និងសុបិនអាក្រក់ បានរសាត់ឆ្ងាយចេញពីជីវិតរបស់នាងហើយ ប៉ុន្តែភាពឈឺចាប់ និងសេចក្ដីទុក្ខសោក វាហាក់ពីដូចជាស្រមោលអន្ទោលតាមប្រាណរបស់នាងរហូត។ ឲ្យតែពេលរាត្រីចូលមកដល់ នាងតែងតែស្រមៃឃើញនូវភាពឈឺចាប់ទាំងនោះវាហាក់បីដូចជាកំពុងតែ កើតមាននៅលើរូបនាងថ្មីៗជាប្រចាំ។
លីដា បានរៀបរាប់ពីដំណើរជីវិតដែលរងទទួលការជួញដូរនោះថា គ្រួសារខ្ញុំជាគ្រួសារក្រីក្រមួយដែលមានបងប្អូនរហូតប្រាំពីរ នាក់ហើយឪពុកម្ដាយចាស់ជរាទៀតផង។ ខ្ញុំជាកូនស្រីច្បងក្នុងគ្រួសារ បន្ទុក និងការគ្រប់គ្រងគ្រួសារទាំងអស់បានធ្លាក់មកលើរូបខ្ញុំជាអ្នក រ៉ាប់រង។ ខ្ញុំមិនបានរៀនសូត្រសូម្បីតែអក្សរខ្មែរមួយតួក៏ខ្ញុំមិនចេះ ផង ព្រោះខ្ញុំមិនបានចូលសាលារៀនឡើយ ទើបការសម្រេចចិត្តរបស់ខ្ញុំវាធ្វើឲ្យខ្ញុំមានវិប្បដិសារីរហូត ដល់សព្វថ្ងៃនេះ។ ខ្ញុំនៅចាំបានកាលពីអំឡុងមុនបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌឆ្នាំ ២០០២ ជាពេលដែលខ្ញុំសម្រេចចិត្តលក់ខ្លួនយកប្រាក់ស្រោចស្រង់ គ្រួសារ។ ពេលនោះឪពុករបស់ខ្ញុំមានជំងឺធ្លាក់ឈាម ឯប្អូនៗពីរនាក់ទៀតកើតជំងឺគ្រុនឈាម នៅក្នុងផ្ទះគ្មានប្រាក់សូម្បីតែមួយរៀលក៏គ្មានដែរ។ ពេលនោះខ្ញុំបានធ្វើដំណើរមកទីរួមខេត្តកំពង់ចាមដើម្បីស៊ីឈ្នួល រកប្រាក់ឲ្យឪពុកម្ដាយ និងយកទៅព្យាបាលប្អូនៗ។ ខ្ញុំបានសុំបម្រើការងារក្នុងហាងខារ៉ាអូខេមួយនៅត្រើយខាងកើត ស្ពានគីហ្សូណាម្ចាស់ហាងបានសួរនាំខ្ញុំយ៉ាងច្រើន ហើយឲ្យខ្ញុំសាកល្បងធ្វើការមួយថ្ងៃ មិនមែនជាអ្នកបោសសម្អាតនោះឡើយ គឺធ្វើជាអ្នកយកស្រាឲ្យភ្ញៀវនៅក្នុងបន្ទប់ខារ៉ាអូខេ។ ព្រឹកឡើងថៅកែបានសួរខ្ញុំថា បើឯងចង់បានប្រាក់ជួយឪពុកម្ដាយឯងច្រើននោះ ឯងមកធ្វើការនៅហាងខារ៉ាអូខេដូចគេនោះ ខ្ញុំនឹងឲ្យប្រាក់ឯង ៥០០ដុល្លារ ប៉ុន្តែឯងត្រូវធ្វើការឲ្យខ្ញុំ ៥ឆ្នាំ ឯការស៊ីចុក និងស្លៀកពាក់ប្រចាំថ្ងៃ ថៅកែចេញទាំងអស់។ គ្រាន់តែឮសូរប្រាក់ ៥០០ដុល្លារភ្លាម ខ្ញុំសប្បាយចិត្តណាស់ ប្រាក់នេះច្រើនណាស់ កុំថា ៥០០ដុល្លារសូម្បីតែ ១០០ដុល្លារ ក៏ខ្ញុំមិនដែលរកវាបានផង។ ខ្ញុំក៏សម្រេចចិត្តភ្លាមតែម្ដងគ្មានគិតយូរឡើយ។ ពេលរសៀលថៅកែក៏ឲ្យក្មួយរបស់គាត់ជូនខ្ញុំទៅផ្ទះ ហើយយកប្រាក់ ៥០០ដុល្លារ ទៅឲ្យឪពុកម្ដាយខ្ញុំ។ ក្រោយពីទៅមើលឪពុកដែលឈឺ និងសួរសុខទុក្ខប្អូនៗរួចមក ខ្ញុំក៏ត្រឡប់មកនៅហាងខារ៉ាអូខេនោះរហូតមក។ ចាប់ពីពេលនោះហើយ ដែលជីវិតរបស់ខ្ញុំរស់នៅក្នុងឋាននរកអវីចី។ នៅក្នុងហាងខារ៉ាអូខេមិនបានមួយឆ្នាំផង ថៅកែនោះបានលក់ខ្ញុំមកឲ្យបនស្រីមួយនៅក្នុងខេត្តកំពង់ចាម។ ចាប់ពីពេលនោះមកខ្ញុំត្រូវថៅកែបង្រៀនឲ្យចេះប្រើថ្នាំញៀន គេថាថ្នាំញៀនធ្វើឲ្យយើងសប្បាយ ថ្នាំញៀនធ្វើឲ្យយើងរកប្រាក់បានច្រើន។ ខ្ញុំនៅក្មេងសម្រស់ក៏ស្រស់ទៀតក្នុងមួយយប់ខ្ញុំទទួលបានម៉ូយ ច្រើនណាស់ ថៅកែផ្ទះបនហៅខ្ញុំថា កូនពៅ គេយកចិត្តយកថ្លើមខ្ញុំណាស់ ក្នុងមួយយប់ខ្ញុំរកម៉ូយបានពី ១៥ ទៅ ២០ នាក់ឯណោះ ឯប្រាក់ដែលបានមកពីការដេកជាមួយពួកប្រុសៗនោះថៅកែយកទាំងអស់។ ចំពោះភ្ញៀវណាដែលគេចូលចិត្តខ្ញុំ គេលួចឲ្យប្រាក់ខ្ញុំចាយខាងក្រៅទៀត។ ទោះបីគេស្រឡាញ់ខ្ញុំក៏ដោយ ក៏គេមិនឲ្យខ្ញុំដើរចេញទៅណាក្រៅពីផ្ទះបនឡើយ ព្រោះគេថា ថៅកែមុនយកខ្ញុំលក់ឲ្យគេទៅហើយក្នុងតម្លៃ ៥០០ដុល្លារ រយៈពេល ៥ឆ្នាំ។ ពេលនោះខ្ញុំភ័យណាស់ពេលឮថាគេលក់ខ្ញុំមកឲ្យថៅកែថ្មីរហូតដល់ ទៅ៥ឆ្នាំឯណោះ។ តាមពិតខ្ញុំកុងត្រាលក់ខ្លួនឲ្យថៅកែមុនតែ ៤ឆ្នាំទេ។ នៅកំពង់ចាមមិនបានមួយឆ្នាំផង គេក៏នាំខ្ញុំយកមកលក់នៅភ្នំពេញ គឺនៅផ្ទះបនទួលគោក។ ចាប់ពីពេលនោះមកជីវិតរបស់ខ្ញុំកាន់តែយ៉ាប់ទៅៗ ថយក្រោយលែងរួច សូម្បីតែដំណឹងរបស់ឪពុកម្ដាយ និងប្អូនៗនៅឯស្រុក ក៏មិនដឹងថាយ៉ាងម៉េចផង។ នាងខ្ញុំត្រូវគេបង្ខាំងទុកមិនឲ្យចេញទៅណាឡើយ ជាញឹកញាប់ម្ចាស់ហាងបានចល័តខ្ញុំពីហាងមួយទៅហាងមួយទៀតព្រោះ ខ្លាចគេចាប់។ ខ្ញុំនៅចាំបានថា កាលពីចុងឆ្នាំ២០០៧ ប៉ូលិសបានធ្វើការឡោមព័ទ្ធខាងមុខហាងខ្ញុំត្រូវគេរំដោះតាមទ្វារ ក្រោយឲ្យចូលទៅក្នុងផ្ទះមួយដែលថៅកែជួលទុកសម្រាប់ឲ្យពួកនាង ខ្ញុំដេកពេលនោះពួកនាងខ្ញុំសំងំនៅក្នុងផ្ទះមួយថ្ងៃ ទើបមានអ្នកចាក់សោយកបាយឲ្យហូប។ ក្រោយពីទទួលទានបាយរួចប្អូនថៅកែបាននិយាយថា ថៅកែត្រូវគេចាប់ហើយដូចនេះយើងត្រូវទៅនៅផ្ទះផ្សេងសិន ហើយគេបានយកខ្ញុំ និងអ្នកផ្សេងទៀតដែលមានគ្នា ៦នាក់ទៅលក់ឲ្យផ្ទះបននៅជិតគ្នានោះដែរ ក្នុងតម្លៃម្នាក់ ២០០ដុល្លារ ក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំដដែល។ តម្លៃនៃការលក់នេះត្រូវបានម្ចាស់ហាងថ្មីនិយាយប្រាប់ខ្ញុំពេល នោះហើយដែលខ្ញុំមានការភ្ញាក់ខ្លួននឹកគិតថាខ្លួនខ្ញុំត្រូវគេ លក់ដូរជាងសត្វធាតុទៅទៀត។ ចាប់ពីពេលនោះមកខ្ញុំក៏សន្សំប្រាក់ និងព្យាយាមរត់ចេញពីផ្ទះបន។ មិនយូរប៉ុន្មាននៅយប់មួយខ្ញុំក៏រត់ចេញហើយត្រូវបានគេតាម យ៉ាងប្រផិតប្រផើយ តែសំណាងល្អមានអ្នកបោសសំរាមដែលធ្វើរទេះដេកនៅចិញ្ចើមថ្នល់ ខ្ញុំក៏រត់ចូលនៅក្នុងរទេះពួកគាត់ ពួកការពារបនក៏រកមិនឃើញ ប៉ុន្តែមិនបានប៉ុន្មានម៉ោងផងក៏ត្រូវក្រុមប្រតិបត្តិការរបស់ មន្ត្រីសង្គមកិច្ចក្រុងចាប់ខ្ញុំពីរទេះអ្នកបោសសំរាមនេះយកមក ធ្វើការអប់រំតែម្ដង។
មកទល់ពេលនេះ ៤ឆ្នាំ ហើយដែលជីវិតរបស់ខ្ញុំរស់អណ្ដែតដូចចកត្រូវរលកនៅកណ្ដាលមហា សមុទ្រគ្មានអ្វីទីពឹង។ សព្វថ្ងៃខ្ញុំហាក់បីដូចជាបានធូរស្បើយបន្តិច ព្រោះបានរស់នៅក្នុងមណ្ឌលកែប្រែដោយមានការបង្ហាត់បង្រៀនឲ្យចេះ វិជ្ជាកាត់ដេរ ដាំស្ល និងទទួលការអប់រំផ្សេងៗឲ្យខ្ញុំចេះរស់នៅក្នុងសង្គមបានល្អ។ ក្រោយចេញពីមណ្ឌល ខ្ញុំនឹងវិលត្រឡប់ទៅស្រុកកំណើតរបស់ខ្ញុំវិញព្រោះខ្ញុំមិនដែល បានទទួលដំណឹងអ្វីពីឪពុកម្ដាយ និងប្អូនៗរបស់ខ្ញុំឡើយ៕
ដកស្រង់ចេញគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
Tuesday, July 29, 2008
និយាយថា ទេ ចំពោះអំពើហិង្សាប្រឆាំងនឹងស្ត្រី
ប្រសិនបើលោកអ្នកមិនចង់ឃើញទេ សូមនិយាយថា ទេ ចំពោះអំពើហិង្សាប្រឆាំងនឹងស្ត្រី ដោយចុចលើអាសយដ្ឋាននេះ http://women.open.org.kh/#sayno ហើយសូមមេត្តាចុះឈ្មោះរបស់អ្នក។

Thursday, July 24, 2008
ការផ្អាកមិនឲ្យលក់ដូរ និងពិសាគ្រឿងស្រវឹងមួយថ្ងៃមុនការបោះឆ្នោត
អាជ្ញាធរក្រុងរួមនឹងអាជ្ញាធរខេត្តនានាបានប្ដេជ្ញាអនុវត្តន៍តាម សេចក្ដីណែនាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីការផ្អាកមិនឲ្យលក់ដូរ និងពិសាគ្រឿងស្រវឹងមួយថ្ងៃមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្ត្រនីតិកាលទី៤ នៃរដ្ឋសភា ដោយបានដាក់បទបញ្ជា និងសេចក្ដីជូនដំណឹងទៅម្ចាស់ហាងលក់ទំនិញទាំងអស់មិនឲ្យលក់ គ្រឿងស្រវឹងនៅមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោតឡើយ បើមិនគោរពតាមការជូនដំណឹងនេះទេ អាជ្ញាធរនឹងមានវិធានការពិន័យ។
លោក ម៉ាន់ ឈឿន អភិបាលរងក្រុងភ្នំពេញមានប្រសាសន៍ថា៖ "ទាក់ទងសេចក្ដីណែនាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីការផ្អាកមិនឲ្យលក់ ដូរ និងពិសាគ្រឿងស្រវឹងមួយថ្ងៃមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោតនាថ្ងៃទី២៦-២៧ នេះ យើងបានត្រៀមខ្លួនរួចអស់ហើយដែលជាវិធានការដ៏ល្អប្រពៃណាស់ ព្រោះប្រជាពលរដ្ឋយើងសុទ្ធតែជាអ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា យើងមិនចង់ឲ្យស្រាមកធ្វើត្រីមុខនោះឡើយ។ ដូច្នេះសេចក្ដីជូនដំណឹងនេះ គឺត្រឹមត្រូវណាស់ ដែលករណីនេះយើងបានធ្វើការផ្សព្វផ្សាយរួចហើយទៅដល់ថ្នាក់ដឹកនាំ ទាំង៧ ខណ្ឌនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីឲ្យអាជ្ញាធរទាំងនោះយកសេចក្ដីជូនដំណឹងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក៏ដូចជាលិខិតបទដ្ឋានមួយចំនួនទៀតយកទៅផ្សព្វផ្សាយបន្តទៅកាន់ បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ និងអាជីវករលក់ដូរនៅតាមមូលដ្ឋាន ឬភោជនីយដ្ឋាននីមួយៗត្រូវអនុវត្តន៍ឲ្យបានម៉ត់ចត់ទៅតាមសេចក្ដីជូន ដំណឹងនេះ"។
លោក ម៉ាន់ ឈឿន បានគូសបញ្ជាក់ដោយមានជំនឿចិត្តថា៖ " វិធានការនេះយើងមានគណៈបញ្ជាការឯកភាពនៅខណ្ឌទាំង៧ផងយើងមានគណៈ បញ្ជាការតាមសង្កាត់ទាំង៧៦ផងខ្ញុំជឿថា វិធានការទប់ស្កាត់ការលក់ដូរគ្រឿងស្រវឹងនេះ គឺនឹងត្រូវអនុវត្តន៍បានប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ស្របទៅតាមការណែនាំរបស់ប្រមុខដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល "។
ជាមួយការប្ដេជ្ញា និងយកចិត្តទុកដាក់អនុវត្តន៍ទៅតាមសេចក្ដីណែនាំរបស់ប្រមុខ ដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីការផ្អាកការលក់ដូរគ្រឿងស្រវឹងនេះ ថ្នាក់ដឹកនាំតាមមូលដ្ឋានមួយចំនួននៅទីក្រុងភ្នំពេញបានអះអាង ថា នឹងខិតខំអនុវត្តន៍ឲ្យមានប្រសិទ្ធិភាព។ សម្រាប់លោក ឃ្លាំង ហួត អភិបាលខណ្ឌឫស្សីកែវមានប្រសាសន៍ថា៖ "ការណែនាំរបស់រដ្ឋាភិបាលនេះ ខ្ញុំបានដាក់បញ្ហានេះជូនចៅសង្កាត់ និងប៉ូលិសប៉ុស្ដិ៍រួចហើយ ឲ្យណែនាំ និងមានការសហការដើម្បីឲ្យការបោះឆ្នោតនេះប្រព្រឹត្តទៅបានដោយ រលូនទៅតាមច្បាប់ដែលបានកំណត់។ អាជ្ញាធរខណ្ឌបានណែនាំទៅគ្រប់ហាងទាំងអស់ស្នើសុំមិនឲ្យមានការ ប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹង និងមិនឲ្យលក់ដូរគ្រឿងស្រវឹង ឬក៏បិទហាងតែម្ដង។ ប៉ុន្តែបើសិនជាមិនអាចបិទអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនបានសុំកុំឲ្យគាត់ លក់ដូរគ្រឿងស្រវឹង បើពួកគាត់ប្រឆាំងគាត់នឹងត្រូវទទួលខុសត្រូវទៅតាមផ្លូវ ច្បាប់"។
ទាក់ទងសេចក្ដីណែនាំរបស់ប្រមុខដឹកនាំនេះ លោក ឃ្លាំង ហួត សង្កត់ធ្ងន់ថា៖ "បើសិនជាមានម្ចាស់អាជីវកម្មណាមួយប្រព្រឹត្តល្មើសផ្ទុយពី សេចក្ដីណែនាំនេះ យើងនឹងមានវិធានការបិទការធ្វើអាជីវកម្មទាំងនោះដើម្បីធ្វើជា គំរូ។ ស្រុកយើងត្រូវតែមានវិធានការដល់ពួកគាត់ខ្លះទើបបាន។ បើមិនមានការពិន័យទេ នៅពេលកម្ពុជាធ្វើការបោះឆ្នោតអាណត្តិក្រោយៗទៀត មិនមាននរណាម្នាក់យកចិត្តទុកដាក់លើសេចក្ដីជូនដំណឹងដូចគ្នានេះ ទេ ពួកគេអាចល្មើសចង់លក់ក៏បាន មិនលក់ក៏បាន ស្រេចតែចិត្តរបស់ពួកគេ ដូច្នេះទង្វើនេះមិនបានជាដាច់ខាត យើងត្រូវតែមានវិធានការ ដែលករណីនេះ យើងមានមនុស្សរបស់យើងតាមឃ្លាំមើល"។
ដោយឡែកនៅឯខេត្តកំពង់ចាមឯណោះវិញ ថ្នាក់ដឹកនាំខេត្តក៏បានណែនាំទៅដល់អ្នកធ្វើអាជីវកម្មលក់ដូរ ទាំងអស់ឲ្យផ្អាកការលក់ដូរគ្រឿងស្រវឹងនេះផងដែរ។ បើតាមការគូសបញ្ជាក់របស់លោក ហ៊ុន ណេង អភិបាលខេត្តកំពង់ចាមបានឲ្យដឹងថា៖ "សេចក្ដីណែនាំរបស់រដ្ឋាភិបាលទាក់ទងការផ្អាកលក់ និងទទួលទានស្រានេះ នៅខេត្តកំពង់ចាម ខ្ញុំបានធ្វើការណែនាំនៅតាមគ្រប់ស្រុកទាំងអស់នៅទូទាំងខេត្ត ដើម្បីកុំឲ្យធ្វើអាជីវកម្មលក់ដូរគ្រឿងស្រវឹងនេះនៅមុនថ្ងៃ បោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោតរួចអស់ហើយ ត្រង់ថាការណែនាំនេះគេធ្វើតាម ឬមិនធ្វើតាមវាជាសិទ្ធិរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ ប៉ុន្តែមកដល់ម៉ោងនេះហើយ បើយើងចេញសេចក្ដីណែនាំ ហើយគេមិនធ្វើតាមមានតែអ្នកទាំងនោះ គឺជាសត្វធាតុ មិនមែនជាមនុស្សឡើយ"។
សម្រាប់លោកស្រីវេជ្ជបណ្ឌិត ពុង ឈីវកេក នាយិកាអង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូមានប្រសាសន៍ថា៖ "ខ្ញុំគិតថា បើមិនឲ្យលក់គ្រឿងស្រវឹងមុនការបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោត ហ្នឹងជាការប្រសើរមួយព្រោះអីយើងខ្លាចបងប្អូនលោកពិសាគ្រឿង ស្រវឹងមុនការបោះឆ្នោតអាចធ្វើអំពើអ្វីមួយមិនត្រឹមត្រូវ ប្រព្រឹត្តអ្វីដែលខុសច្បាប់។ ដូច្នេះបើបងប្អូនលោកអត់ធ្មត់បានកុំពិសាសុរា ឬគ្រឿងញៀនផ្សេងៗជាដើមនៅមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះវាជាការល្អ ធ្វើម៉េចឲ្យបងប្អូនយើងមានភាពស្ងប់ស្ងៀមថា តើគួរសម្រេចចិត្តបោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សនយោបាយណាមួយដែលខ្លួនពេញ ចិត្តសម្រាប់ដឹកនាំប្រទេសឲ្យមានភាពរុងរឿង"។
លោក អ៊ឹម សួស្ដី ប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) មានប្រសាសន៍ថា ខ្ញុំអបអរសាទរចំពោះសេចក្ដីជូនដំណឹងរបស់រដ្ឋាភិបាលដែលតម្រូវឲ្យ ហាងលក់ដូរទាំងអស់ផ្អាកការលក់គ្រឿងស្រវឹងនៅមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោតដែលជាការចង់បានរបស់ គ.ជ.ប នាពេលកន្លងមក។ លោក អ៊ឹម សួស្ដី បញ្ជាក់ឲ្យដឹងថា៖ "តាមការសង្កេតរបស់ខ្ញុំនាពេលកន្លងមករឿងរ៉ាវទាំងអស់ដែលទាស់ទែង គ្នា គឺតែងកើតចេញមកពីការស្រវឹងទាំងអស់។ ដូច្នេះបើសេចក្ដីណែនាំរបស់រដ្ឋាភិបាលនេះមានប្រសិទ្ធភាពវាជាការ ប្រសើរបំផុត។ ខ្ញុំសូមសំណូមពរដល់អ្នកដែលធ្លាប់ផឹក-ស៊ី ស្រវឹងផ្កាប់មុខ នៅមុនថ្ងៃបោះឆ្នោត និងថ្ងៃបោះឆ្នោត ជៀសវាងបាតុភាពអសកម្មផ្សេងៗដែលអាចនឹងកើតមានឡើង"៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
Wednesday, July 23, 2008
សិស្សពូកែកម្ពុជាម្នាក់ ទទួលបានវិញ្ញាបនបត្រកិត្តិយស ការប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអន្តរជាតិលើកទី៤៩ នៅប្រទេសអេស្ប៉ាញ

កាលបរិច្ឆេទបានប្រព្រឹត្តទៅកាលពីថ្ងៃទី១៥-១៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ ដោយមានប្រទេសចូលរួមប្រឡងប្រមាណ៩៩ប្រទេស។ ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបានបញ្ជូនសិស្សពូកែទៅប្រឡងកាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែកក្កដា ដែលជាលើកទី២សម្រាប់ការប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអន្តរជាតិ បន្ទាប់ពីប្រឡងលើកទី១ នៅប្រទេសវៀតណាមដែលមានប្រទេសចូលរួម៩៧ប្រទេស។
កាលពីយប់ថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ សិស្សពូកែផ្នែកគណិតវិទ្យាបានត្រឡប់មកពីការចូលរួមប្រឡងនៅ ប្រទេសអេស្ប៉ាញដោយមានសិស្សម្នាក់ឈ្មោះ លី សំឫទ្ធិ ជាសិស្សមកពីវិទ្យាល័យឥន្ទ្រទេវីទទួលបានវិញ្ញាបនបត្រកិត្តិយស។
បើតាមលោក ម៉ែន ចាន់សុខា មន្ត្រីទទួលបន្ទុកការងារអូឡាំព្យាដនៃក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាបាននិយាយឲ្យដឹងថា ថ្វីត្បិតតែការប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអន្តរជាតិលើកទី៤៩ នៅប្រទេសអេស្ប៉ាញលើកនេះពុំទទួលបានលទ្ធផលដូចការរំពឹងទុកក៏ដោយ ក៏វាគឺជាមោទនភាពមួយដែរ ក្នុងចំណោមសិស្ស៦នាក់ដែលទៅចូលរួមប្រឡងមានសិស្សម្នាក់ទទួលបាន វិញ្ញាបនបត្រកិត្តិយសយកមកជូនប្រទេសជាតិ។
ដោយសារការប្រឡងលើកនេះលទ្ធផលមិនសូវល្អប្រសើរនោះ មន្ត្រីទទួលបន្ទុកការងារអូឡាំព្យាដនឹងធ្វើការកែទម្រង់ទៅលើ ផ្នែកគណិតវិទ្យា។
លោក ម៉ែន ចាន់សុខា បាននិយាយថា ខ្ញុំនឹងធ្វើការកែទម្រង់ថ្មីមួយលើការជ្រើសរើសសិស្សយកមក បំប៉ន។ លោកបានបន្តថា ដោយសង្កេតឃើញជារៀងរាល់ឆ្នាំជ័យលាភីថ្នាក់ទី៩ ផ្នែកគណិតវិទ្យាសិស្សពូកែទូទាំងប្រទេសនៅពេលដែលពួកគេមករៀន ថ្នាក់ទី១២ភាគច្រើនពុំបានរក្សាតំណែងរបស់គេជាជ័យលាភីសិស្ស ពូកែទូទាំងប្រទេសផ្នែកគណិតវិទ្យាថ្នាក់ទី១២ទេ។
លោកបានលើកឧទាហរណ៍មកបញ្ជាក់ថា ដូចជាជ័យលាភីផ្នែកគណិតវិទ្យាថ្នាក់ទី៩ឆ្នាំ២០០៥ ចំនួន១០នាក់មកដល់ឆ្នាំ២០០៨សិស្សដែលរក្សាបានជ័យលាភីសិស្សពូកែ គណិតវិទ្យាថ្នាក់ទី១២ទូទាំងប្រទេសមានចំនួនតែ៤នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដូចនេះដើម្បីដោះស្រាយខាងលើនេះ លោកនឹងធ្វើកំណត់បង្ហាញរឿងមួយជូនថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាដើម្បីស្នើសុំធ្វើការប្រឡងជ្រើសរើសសិស្សពូកែគណិតវិទ្យា ថ្នាក់ទី១២ឆ្នាំសិក្សា២០០៨-២០០៩ ដែលមានបេក្ខជនចំនួន១០០នាក់យកពីខេត្ត-ក្រុងធំ និងមធ្យមចំនួន១៦ខេត្ត-ក្រុង។ លោកបាននិយាយថា ការបែងចែកបេក្ខជនតាមខេត្ត- ក្រុងនាយកដ្ឋានមធ្យមសិក្សាចំណេះទូទៅជាអ្នកកំណត់។ នៅក្នុងនោះជ័យលាភីគណិតវិទ្យាថ្នាក់ទី៩សិស្សពូកែទូទាំងប្រទេស ឆ្នាំ២០០៦ត្រូវបានជាប់ដោយស្វ័យប្រវត្តិតាមកូតាខេត្ត-ក្រុង នីមួយៗ។
ក្រោយពេលដែលជ្រើសរើសរួចសិស្សដែលជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ពីលេខរៀងទី ១ដល់ទី១០ ត្រូវបានឲ្យរៀនបំប៉នសម្រាប់ត្រៀមទៅចូលរួមប្រឡងគណិតវិទ្យា អន្តរជាតិលើកទី៥០ឆ្នាំក្រោយ ហើយបេក្ខជនដែលជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ពីលេខរៀងទី១ដល់ទី៤០ ត្រូវបានឲ្យចូលរួមប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកលើក ទី២១ នៅខែមីនា ឆ្នាំ២០០៩។
លោក ម៉ែន ចាន់សុខា បាននិយាយឲ្យដឹងទៀតថា បេក្ខជនត្រូវមានអាយុ២០ឆ្នាំគិតដល់ថ្ងៃទី៣០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០០៩។ ការធ្វើបែបនេះលោកសង្ឃឹមថា លទ្ធផលនៃការប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអន្តរជាតិនឹងមានការ រីកចម្រើនជាមិនខានពីព្រោះថា សិស្សដែលពុំបានជាប់ជាជ័យលាភីសិស្សពូកែទូទាំងប្រទេសគណិតវិទ្យា ថ្នាក់ទី៩គេនឹងមានសង្ឃឹមគេនឹងប្រឹងប្រែងរៀនសូត្របន្ថែមទៀត ដើម្បីទៅប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអន្តរជាតិ និងទៅប្រឡងគណិតវិទ្យាអូឡាំព្យាដអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។
លោក ម៉ែន ចាន់សុខា បាននិយាយថា បើសិនជាការជ្រើសរើសផ្នែកគណិតវិទ្យានេះ ទទួលបានលទ្ធផលល្អលោកនឹងប្រឹងប្រែងបន្តទៅធ្វើការជ្រើសរើសផ្នែក រូបវិទ្យាទៀត។
ចំណែកឯគ្រូដឹកនាំសិស្សសម្រាប់ចេញទៅប្រឡងនៅក្រៅប្រទេសវិញក៏ សំណូមពរដល់ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាមួយចំនួននៅពេលដែលសិស្សត្រូវចេញទៅប្រទេសឆ្ងាយៗ ដូចជាប្រទេសអេស្ប៉ាញ ឬនៅម៉ុងហ្គោលី សូមក្រសួងជួយសម្រួលឲ្យសិស្សចេញដំណើរឲ្យបានមុន ៤-៥ថ្ងៃ ដើម្បីឲ្យសិស្សអាចស៊ាំនឹងអាកាសធាតុ ឬអាហាររបស់គេព្រោះកន្លងមកសិស្សដែលទៅចូលរួមប្រឡងនៅប្រទេស ឆ្ងាយៗមិនអាចស៊ាំនឹងអាកាសធាតុ ឬម្ហូបអាហារក្នុងរយៈពេលខ្លីបានទេដែលបញ្ហានេះ បានជះឥទ្ធិពលដល់ការប្រឡងរបស់សិស្ស។ គ្រូដឹកនាំសិស្សសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថា ក្រសួងអប់រំនឹងជួយសម្រួលដល់បញ្ហានេះដើម្បីឲ្យការប្រឡងរបស់ សិស្សយើងទទួលបានលទ្ធផលល្អនៅលើឆាកអន្តរជាតិ៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
ឃាត់ខ្លួននារីម្នាក់ ក្នុងករណីលួងលោមក្មេងស្រីអាយុ៥ឆ្នាំ យកទៅលក់
ភ្នំពេញ៖ នារីម្នាក់ត្រូវសមត្ថកិច្ចឃាត់ខ្លួនក្នុងករណីលួង លោមចាប់ពង្រត់ក្មេងស្រីអាយុ៥ឆ្នាំម្នាក់យកទៅលក់ក្នុងតម្លៃ ជិត១លានរៀល ខណៈម្ដាយក្មេងស្រីរងគ្រោះមិននៅផ្ទះ។
ស្ត្រីជាប់ចោទឈ្មោះ គន់ ធី អាយុ២៣ឆ្នាំ មុខរបរបម្រើការងារនៅហាងខារ៉ាអូខេមួយកន្លែង នៅភ្នំពេញស្នាក់នៅផ្ទះជួលម្ដុំបុរីកីឡា សង្កាត់វាលវង់ ខណ្ឌ៧មករា ក្រុងភ្នំពេញ។
ចំណែកកុមារីរងគ្រោះឈ្មោះ សាន ស្រីលីស រស់នៅជាមួយម្ដាយឈ្មោះ លី ស្រីរ័ត្ន អាយុ២៧ឆ្នាំ នៅសង្កាត់ចាក់អង្រែលើ ខណ្ឌមានជ័យ ក្រុងភ្នំពេញ។
ក្រុមសមត្ថកិច្ចខណ្ឌមានជ័យបានឲ្យដឹងថា កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែកក្កដា នារីជាប់ចោទឈ្មោះ គន់ ធី បានទៅលេងផ្ទះម្ដាយកុមារីរងគ្រោះ ហើយនៅពេលមកដល់ផ្ទះមិនឃើញម្ដាយកុមារីរងគ្រោះដែលជាមិត្តភក្ដិ នោះក៏ប្រើកលល្បិចលួងលោមកុមារីរងគ្រោះយកមកជាមួយ ហើយក៏យកទៅលក់ឲ្យស្ត្រីវ័យចំណាស់ម្នាក់អាយុប្រហែល៥០ឆ្នាំនៅ ផ្សារបឹងព្រលិត ក្នុងសង្កាត់បឹងព្រលិត ខណ្ឌ៧មករា ក្រុងភ្នំពេញបានលុយជិត១លានរៀល ហើយបានគេចខ្លួនបាត់ស្រមោល។ លុះដល់ល្ងាចថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា ម្ដាយក្មេងស្រីរងគ្រោះបានទៅរកឃើញស្ត្រីល្មើសនៅម្ដុំបុរីកីឡាក៏ ឃាត់ខ្លួនយកមកប្រគល់ឲ្យសមត្ថកិច្ចដើម្បីចាត់ការទៅតាមច្បាប់។
ក្រុមសមត្ថកិច្ចបន្តទៀតថា គិតរហូតមកដល់ល្ងាចថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដានេះ ក្រុមសមត្ថកិច្ចនៅមិនទាន់ស្រាវជ្រាវរកក្មេងស្រីរងគ្រោះនោះឃើញ នៅឡើយទេ ដោយឮថា គេយកក្មេងស្រីនេះទៅលក់បន្តទៅខេត្តបាត់ហើយ៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
Tuesday, July 15, 2008
ខឹងសុំលុយប្រពន្ធជាងពីរពាន់រៀលសងថ្លៃស្រាមិនឲ្យ យកពូថៅកាប់ត្រូវជាច្រើនកន្លែង
ព្រៃវែង ៖ ស្ត្រីម្នាក់ត្រូវប្ដីរបស់ខ្លួនកាប់ហើយវាយនឹងខ្នងពូថៅឲ្យរង របួសចំនួន៥កន្លែង ដោយសាររឿងសុំលុយចំនួន២.២០០រៀល យកទៅសងថ្លៃស៊ីផឹកជាមួយមិត្តភក្ដិមិនឲ្យ។
រឿងហេតុនេះ បានកើតឡើងនៅវេលាម៉ោង ៧និង២០នាទីយប់ ថ្ងៃទី ៩ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ ស្ថិតនៅក្នុងភូមិក្រាំងលាវ ឃុំចាម ស្រុកកំពង់ត្របែក ខេត្តព្រៃវែង។
ប៉ូលិសស្រុកកំពង់ត្របែក បាននិយាយឲ្យដឹងថា ស្ត្រីរងគ្រោះជាប្រពន្ធនោះឈ្មោះ ថោង សារុន អាយុ៣៥ឆ្នាំ ប្ដីឈ្មោះ មុំ សាខន អាយុ៣៨ឆ្នាំ រស់នៅក្នុងភូមិលាវ ឃុំចាម ស្រុកកំពង់ត្របែក។
ប៉ូលិសបានឲ្យដឹងទៀតថា នៅល្ងាចថ្ងៃទី ៩ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ មុំ សាខន បានទៅផឹកស៊ីនៅផ្ទះ សុខ ធា ជាមួយមិត្តភក្ដិម្នាក់ទៀតឈ្មោះ ខន អស់ស្រាជាច្រើនលីត្រ រហូតដល់យប់ម្នាក់ៗស្រវឹងហើយក៏បែកជួរគ្នាមកផ្ទះរៀងៗខ្លួន។ តែ មុំ សាខន មកដល់ផ្ទះក៏ទារលុយប្រពន្ធចំនួន ២.២០០រៀល យកទៅសងថ្លៃស៊ីផឹក។ ពេលប្រពន្ធមិនព្រមឲ្យ ក៏ស្ទុះទៅទាញពូថៅមកកាប់ត្រូវប្រពន្ធចំលើត្រចៀកខាងឆ្វេងមួយ ពូថៅដួលនៅលើផ្ទះ និងកាប់ត្រូវបាតដៃឆ្វេងមួយពូថៅ ហើយវាយត្រូវស្មងជើងទាំងពីរចំនួន៣ខ្នងពូថៅទៀត ហើយស្ត្រី ថោង សារុន ក៏ក្រោករត់ចុះពីលើផ្ទះមកឲ្យម្ដាយឪពុកជួយ និងបានទៅប្ដឹងសមត្ថកិច្ចប៉ូលិសឲ្យចាប់ឃាត់ខ្លួនតែម្ដង។
តាមចម្លើយសារភាពរបស់ មុំ សាខន បានឲ្យសមត្ថកិច្ចប៉ូលិសដឹងថា នៅល្ងាចនោះគេបានផឹកស៊ីជាមួយមិត្ត ភក្ដិស្រវឹងខ្លាំងពេក។ លុះមកដល់ផ្ទះបានសុំលុយប្រពន្ធចំនួន ២.២០០រៀលយកទៅសងថ្លៃផឹកស៊ី តែប្រពន្ធមិនឲ្យកើតមានការខឹងមួម៉ៅ ក៏ទាញពូថៅកាប់ប្រពន្ធតែម្ដងទៅ។
បច្ចុប្បន្នជនល្មើស មុំ សាខន ត្រូវសមត្ថកិច្ចប៉ូលិសស្រុកកំពង់ត្របែកបញ្ជូនមកកាន់តុលាការខេត្ត នៅវេលាព្រឹកថ្ងៃទី ១១ ខែ កក្កដា នេះ ដើម្បីធ្វើការវិនិច្ឆ័យទោសតាមផ្លូវច្បាប់៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
Thursday, July 10, 2008
បេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា ការពារនិក្ខេបបទថ្នាក់បណ្ឌិតទទួលបាននិទ្ទេស "ល្អណាស់"

ក្នុងពិធីការពារនិក្ខេបបទរបស់បេក្ខនារីខាងលើនេះ លោកបណ្ឌិត ជា ចំរើន ទីប្រឹក្សារាជរដ្ឋាភិបាល និងជាសាកលវិទ្យាធិការ សាកលវិទ្យាល័យចំរើនពហុបច្ចេកវិទ្យា បានឧទ្ទេសនាមលោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យ គង់ ថៃ សាស្ត្រាចារ្យផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច ជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាវាយតំលៃលើនិក្ខេបបទរបស់បេក្ខនារីបណ្ឌិត និងមានការចូលរួមវាយតំលៃពីបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យជំនាញៗចំនួន៨រូប ទៀត។
ចំពោះនិក្ខេបបទដែលបេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា បានសិក្សាស្រាវជ្រាវចងក្រងដាក់ជូនក្រុមប្រឹក្សាធ្វើការវាយតំលៃមុន ពេលឈានទៅទទួលសញ្ញាបត្របណ្ឌិតផ្នែកនីតិសាស្ត្រពីសាកលវិទ្យាល័យ ចំរើនពហុបច្ចេកវិទ្យា គឺមានចំណងជើងថា "បទល្មើសជួញដូរមនុស្សនៅកម្ពុជា"។ ទាក់ទិនជាមួយនឹងនិក្ខេបបទនេះ លោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យ គង់ ថៃ ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាវាយតំលៃនិក្ខេបបទ បានអនុញ្ញាតឲ្យបេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា ឡើងការពារនិក្ខេបបទរបស់ខ្លួន ហើយត្រៀមឆ្លើយនូវសំណួរផ្ទាល់មាត់ពីលោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យ ដែលជាក្រុមប្រឹក្សាវាយតំលៃគ្រប់រូប ដើម្បីឲ្យគណៈកម្មការកំណត់ពិន្ទុ ហើយប្រកាសលទ្ធផលជូនបេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា។
បន្ទាប់ពីក្រុមប្រឹក្សាបានធ្វើការចោទសួរអស់រយៈពេលជាង២ម៉ោង រួចមក លោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យជំនាញគ្រប់រូប បានសំណូមពរជំរុញឲ្យកែនូវចំណុចខ្វះខាតតិចតួចលើនិក្ខេបបទ ហើយបេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា ប្ដេជ្ញាកែសម្រួលបំពេញបន្ថែមលើចំណុចខ្វះខាត ដើម្បីរក្សានិក្ខេបបទរបស់ខ្លួនឲ្យក្លាយទៅជានិក្ខេបបទមួយត្រូវ បោះពុម្ពផ្សាយ សម្រាប់រក្សាទុកនៅក្នុងបណ្ណាល័យ។ បន្ទាប់មកលោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យ គង់ ថៃ បានសម្រេចប្រកាសផ្ដល់ជូនបេក្ខនារីបណ្ឌិត អ៊ុន សុគន្ធា នូវសញ្ញាបត្របណ្ឌិតពីសាកលវិទ្យាល័យចំរើនពហុបច្ចេកវិទ្យា ផ្នែកនីតិសាស្ត្រ ក្នុងនិទ្ទេសល្អណាស់។ លោកបណ្ឌិតសាស្ត្រាចារ្យ គង់ ថៃ បានផ្ដាំផ្ញើថា ការការពារនិក្ខេបបទលំបាក ប្រសើរជាងការលំបាកដែលគ្មានទីបញ្ចប់៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
ផ្លែឈើ ដែលនាំមកពីប្រទេសថៃកំពុងមានបញ្ហានៅកម្ពុជា
នេះជាដំណឹងមួយដ៏សំខាន់ដើម្បីពញ្ញាក់អារម្មណ៍របស់អ្នក កុំអោយបរិភោគផលិតផលដែលនាំមកពីថៃ កំឡុងពេលកំពុងមានជម្លោះអំពីប្រាសាទព្រះវិហារ។ សូមបញ្ជូនព័ត៌មាននេះប្រាប់ដល់គ្រួសារ រឺមិត្តភក្រ្ត័ របស់អ្នកអោយបានដឹងទាំងអស់គ្នា។
សារសម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ជូនចំពោះជនរួមជាតិកម្ពុជា នាឱកាសប្រាសាទព្រះវិហារត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក
សូមក្រាបថ្វាយបង្គំសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ និងព្រះថេរានុថេរៈគ្រប់ព្រះអង្គ បងប្អូនជនរួមជាតិទាំងអស់ជាទីគោរពស្នេហា
នៅថ្ងៃទី ៧ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ នេះ នាសម័យប្រជុំលើកទី៣២របស់ខ្លួនដែលប្រព្រឹត្តទៅនៅទីក្រុងកេបិក ប្រទេសកាណាដា គណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនៃអង្គការដើម្បីវប្បធម៌ វិទ្យាសាស្ត្រ និងអប់រំរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (យូនេស្កូ UNESCO) បានសម្រេចចុះប្រាសាទព្រះវិហាររបស់ខ្មែរក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌ ពិភពលោក តាមសំណើរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
នេះ គឺជាមោទនភាពថ្មីមួយទៀតសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ និងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាយើង ក៏ដូចជាសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋនានានៅក្នុងតំបន់ និងពិភពលោកដែលប្រាសាទព្រះវិហារត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សាអន្តរជាតិ ស្ដីពីប្រាង្គប្រាសាទ និងរមណីយដ្ឋាន (ICOMOS) ទទួលស្គាល់ថា ជាកំពូលស្នាដៃដ៏អស្ចារ្យនៃស្ថាបត្យកម្មខ្មែរ និងមានតម្លៃសកលដ៏ចំណាននោះ ហើយត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។
ការចុះបញ្ជីនេះ នឹងតម្រូវឲ្យសហគមន៍អន្តរជាតិទាំងមូលមានកាតព្វកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ការពារនូវបេតិកភណ្ឌសកលនេះ និងថែរក្សាជាសម្បត្តិវប្បធម៌កេរមរតកសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ។ នេះជាបេតិកភណ្ឌខ្មែរទី៤ហើយ ដែលត្រូវបានទទួលលក្ខន្តិកៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ថ្លៃថ្នូរនេះ បន្ទាប់ពីប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌ ពិភពលោកដូចគ្នាដែរនៅឆ្នាំ១៩៩២ និងរបាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ (របាំព្រះរាជទ្រព្យ) និងល្ខោនស្បែកធំ ត្រូវបានបញ្ចូលជាបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីនៃមនុស្សជាតិនៅ ឆ្នាំ ២០០៣ និងនៅឆ្នាំ ២០០៥ កន្លងមក។
ការដាក់ប្រាសាទព្រះវិហារ ចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ជាលទ្ធផលនៃដំណើរការការងារ និងការចរចាដ៏យូរ និងស្មុគស្មាញមួយដែលឯកឧត្ដម សុខ អាន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការកម្ពុជាដើម្បីយូនេស្កូ និងគណៈប្រតិភូសម្រេចបាន បន្ទាប់ពីខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំក្នុងឋានៈជានាយករដ្ឋមន្ត្រី បានលើកសំណើជូនទៅឯកឧត្ដមអគ្គនាយកយូនេស្កូ កាលពីថ្ងៃទី ១០ ខែ តុលា ឆ្នាំ ២០០១។
ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ សូមរំលឹកថា សាលក្រមរបស់តុលាការអន្តរជាតិទីក្រុងឡាអេ ចុះថ្ងៃទី ១៥ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៦២ បានសម្រេចថា ប្រាសាទព្រះវិហារស្ថិតនៅលើទឹកដីដែលនៅក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់ កម្ពុជា។ ផ្អែកលើសាលក្រមនេះ និងផ្អែកទៅស្ថានភាពជាក់ស្ដែងនៃប្រាង្គប្រាសាទនោះ ក្នុងឋានៈជាប្រទេសម្ចាស់ប្រាសាទ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាបានធ្វើសំណើសុំដាក់ប្រាសាទព្រះវិហារចូល ក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ក្នុងគោលបំណងការពារបេតិកភណ្ឌសកលនេះ ដែលជាស្នាដៃដ៏អស្ចារ្យរបស់បុព្វបុរសខ្មែរសម័យអង្គរ ដើម្បីទុកជាកេរមរតកសម្បត្តិវប្បធម៌ជូនមនុស្សជំនាន់ក្រោយៗទៀត។ បន្ទាប់មកក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ដោយមានទីប្រឹក្សាបច្ចេកទេស និងជំនួយដ៏សកម្មពីសំណាក់អង្គការយូនេស្កូ បានរៀបចំសំណុំឯកសារពេញលេញមួយស្របតាមទិសដៅណែនាំការអនុវត្តន៍ អនុសញ្ញាស្ដីពីការការពារបេតិកភណ្ឌពិភពលោក វប្បធម៌ និងធម្មជាតិ ដែលកម្ពុជាជាសមាជិកនោះ ដាក់ជូនមជ្ឈមណ្ឌលបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនាទីក្រុងប៉ារីស នៅថ្ងៃទី ៣០ ខែ មករា ឆ្នាំ ២០០៦។ បន្ទាប់ពីបេសកកម្មបច្ចេកទេសមួយនៅរមណីយដ្ឋានប្រាសាទព្រះវិហារ ដោយតំណាងរបស់ក្រុមប្រឹក្សាអន្តរជាតិស្ដីពីប្រាង្គប្រាសាទ និងរមណីយដ្ឋានពីថ្ងៃទី ២៣ ដល់ថ្ងៃទី ២៩ ខែ តុលា ឆ្នាំ ២០០៦ និងបន្ទាប់ពីបានទទួលព័ត៌មានបន្ថែមដែលកម្ពុជាបានផ្ញើជូននៅថ្ងៃ ទី ៣ ខែ មករា ឆ្នាំ ២០០៧ រួចមក ក្រុមប្រឹក្សាអន្តរជាតិស្ដីពីប្រាង្គប្រាសាទ និងរមណីយដ្ឋាន បានទទួលស្គាល់តម្លៃសកលដ៏អស្ចារ្យនៃរមណីយដ្ឋាន ហើយផ្ដល់អនុសាសន៍ឲ្យដាក់រមណីយដ្ឋានជាទីសក្ការៈនៃប្រាសាទព្រះវិហារ ចូលក្នុងបញ្ជីនៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។ នៅសម័យប្រជុំសាមញ្ញលើកទី៣១ របស់ខ្លួននៅទីក្រុងក្រៃឆឹច ប្រទេសញូហ្សឺលែន ពីថ្ងៃទី ២៣ ខែ មិថុនា ដល់ថ្ងៃទី ២ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៧ គណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោកបានពិនិត្យសំណុំនេះ រួចទទួលស្គាល់ថា រមណីយដ្ឋានជាទីសក្ការៈនៃប្រាសាទព្រះវិហារ មានសារសំខាន់អន្តរជាតិដ៏ធំ ហើយមានតម្លៃសកលអស្ចារ្យ ព្រមទាំងសម្ដែងនូវ «សេចក្ដីយល់ព្រមជាគោលការណ៍ចំពោះប្រការដែលថា រមណីយដ្ឋានត្រូវតែដាក់បញ្ចូលក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក»។ ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ សូមទូល និងជម្រាបថា នាឱកាសនោះឯកឧត្ដមប្រធានគណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោកបានថ្លែងថា «សេចក្ដីសម្រេចនេះមានន័យថា គណៈកម្មាធិការបានយល់ព្រមថា រមណីយដ្ឋានជាទីសក្ការៈនេះសក្ដិសមនឹងបានបញ្ចូលក្នុងបញ្ជីមរតក ពិភពលោក ហើយការបញ្ចូលជាផ្លូវការនឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅសម័យប្រជុំលើកក្រោយ របស់ខ្លួននាឆ្នាំ២០០៨»។
ក្នុងគ្រប់ដំណាក់កាលនៃដំណើរការចុះបញ្ជីនេះ គណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោក តែងផ្អែកផងដែរលើជំហររបស់ព្រះរាជាណាចក្រថៃ ក្នុងឋានៈ ប្រទេសនេះជាប្រទេសភូមិផងរបងជាមួយ ដែលធ្លាប់មានប្រវត្តិជម្លោះជាមួយកម្ពុជាយើងអំពីប្រាង្គប្រាសាទ នេះ។ ជាបច្ច័យល្អ ទោះមានការប្រឆាំងរិះគន់យ៉ាងខ្លាំងពីមជ្ឈដ្ឋានមួយចំនួននៅក្នុង ប្រទេសខ្លួន ហើយបន្ទាប់ពីមានការពន្យល់បកស្រាយពីសំណាក់រដ្ឋភាគីកម្ពុជាយើង រួចមកនោះ រដ្ឋភាគីថៃ តែងបានឯកភាព ទទួលស្គាល់ថា រមណីយដ្ឋានប្រាសាទព្រះវិហារមានតម្លៃសកលដ៏អស្ចារ្យ ហើយគាំទ្របញ្ចូលប្រាសាទនេះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។ ជំហរនេះត្រូវបានសម្ដែងឡើងទាំងនៅក្នុងសម័យប្រជុំនៅក្រៃឆឹច ឆ្នាំ ២០០៧ ទាំងតាមរយៈទស្សនកិច្ចរបស់ឯកឧត្ដម សាម៉ាក់ ស៊ុនថរៈវេត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រថៃ នៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាយើង ថ្ងៃទី ៣ និងទី ៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០០៨ ក្នុងឱកាសចរចាផ្លូវការជាមួយខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំនៅទីស្ដីការ គណៈរដ្ឋមន្ត្រី ទាំងនៅក្នុងសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរួម ចុះថ្ងៃទី ៦ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០០៨ បន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំការងារមួយស្ដីពីប្រាសាទព្រះវិហាររវាង គណៈប្រតិភូកម្ពុជា ដឹកនាំដោយឯកឧត្ដម សុខ អាន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងគណៈប្រតិភូថៃដឹកនាំដោយឯកឧត្ដម វីរ៉ាសាឌី ហ៊្វូត្រាគល់ អគ្គលេខាធិការនៃក្រសួងការបរទេសថៃ ហើយពិសេសនៅក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួម ដែលចុះហត្ថលេខានៅថ្ងៃទី ១៨ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ២០០៨ ដោយឯកឧត្ដម សុខ អាន និងឯកឧត្ដម ណុបប៉ាឌុន ប៉ាត់ថាម៉ាក់ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃ និងលោកជំទាវ ហ្វ្រង់ស្វ័ហ្ស រីវីយែរ អគ្គនាយករងនៃអង្គការយូនេស្កូ បន្ទាប់ពីឥស្សរជនទាំងបីរូបបានជួបប្រជុំ និងឯកភាពគ្នាកាលពីថ្ងៃទី ២២ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០០៨ នៅទីស្នាក់ការអង្គការយូនេស្កូ ទីក្រុងប៉ារីស និងដោយមានការចូលរួមពីមន្ត្រីយូនេស្កូជាច្រើនរូបទៀត។ នាឱកាសនោះ ក្នុងស្មារតីប្រកបដោយសុច្ឆន្ទៈ និងការសម្រុះសម្រួល កម្ពុជាបានយល់ព្រមក្នុងដំណាក់កាលនេះ នៃដំណើរការចុះបញ្ជីដាក់បញ្ចូលប្រាង្គប្រាសាទព្រះវិហារក្នុងបញ្ជី បេតិកភណ្ឌពិភពលោក ដោយគ្មានតំបន់ទ្រនាប់នៅតំបន់ខាងជើង និងខាងលិចនៃប្រាសាទ និងដោយទុកតំបន់ទាំងពីរនេះជូនគណៈកម្មការរួមស្ដីពីព្រំដែនដីគោក នៃប្រទេសទាំងពីរ បន្តពិនិត្យដោះស្រាយ។ ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំសូមធ្វើការបញ្ជាក់ម្ដងទៀតថា ការដាក់បញ្ចូលប្រាង្គប្រាសាទព្រះវិហារនេះ មិនប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការចរចាដោះស្រាយបញ្ហាខណ្ឌសីមាព្រំដែនរវាង ប្រទេសទាំងពីរនោះឡើយ។
ឆ្លៀតឱកាសដ៏មហាប្រសើរនេះទូលព្រះបង្គំ សូមតាងនាមសមាជិកសមាជិកាទាំងអស់នៃរាជរដ្ឋាភិបាលមន្ត្រីរាជការគ្រប់ លំដាប់ថ្នាក់ កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធគ្រប់ប្រភេទ និងប្រជាជនកម្ពុជាទាំងមូលសូមថ្លែងអំណរព្រះគុណដ៏ជ្រាលជ្រៅ និងស្មោះស្ម័គ្របំផុតថ្វាយសម្ដេចព្រះមហាវរក្សត្រ ព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្ដម សីហនុ ដែលបានប្រទាននូវព្រះរាជកិច្ចដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតប្រកបដោយស្មារតី ស្នេហាជាតិដ៏ជ្រាលជ្រៅ ក្នុងការតស៊ូទាមទារមកវិញ និងការពារបាននូវអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដីស្របច្បាប់របស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាលើប្រាង្គប្រាសាទ ព្រះវិហារដែលជាស្ថាបត្យកម្មខ្មែរដ៏អស្ចារ្យ។ ពិតណាស់ គឺ៤៦ឆ្នាំមុននេះ ឆ្លើយតបនឹងសំណើរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី ៦ ខែ តុលា ឆ្នាំ ១៩៥៩ តុលាការអន្តរជាតិទីក្រុងឡាអេ ទទួលស្គាល់ក្នុងសាលក្រមរបស់ខ្លួននាថ្ងៃទី ១៥ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៦២នោះថា : ប្រាសាទព្រះវិហារស្ថិតក្នុងដែនដីដែលនៅក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់ កម្ពុជា ហើយតម្រូវឲ្យប្រទេសថៃដកចេញរាល់កម្លាំងប្រដាប់អាវុធប៉ូលិស ឬឆ្មាំទាំងអស់ដែលខ្លួនបាននៅក្នុងប្រាសាទ ឬក្នុងបរិវេណប្រាសាទដែលស្ថិតក្នុងដែនដីរបស់កម្ពុជា។
ទូលព្រះបង្គំខ្ញុំ ក៏សូមព្រះរាជានុញ្ញាតសម្ដែងនូវអំណរព្រះគុណដ៏ជ្រាលជ្រៅបំផុត ថ្វាយព្រះករុណាព្រះមហាក្សត្រ ព្រះបាទសម្ដេចព្រះបរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី ដែលព្រះអង្គតែងបានប្រទាននូវការគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងជានិច្ច ចំពោះកិច្ចប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា តាំងពីព្រះអង្គគង់នៅជាឯកអគ្គរាជទូតប្រចាំអង្គការយូនេស្កូ នៅទីក្រុងប៉ារីស មកម្ល៉េះ ហើយបានប្រទាននូវការគាំទ្រជាបន្តរហូតមកទៀតចំពោះបុព្វហេតុតស៊ូ ដ៏ត្រឹមត្រូវ និងយុត្តិធម៌របស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនកម្ពុជា។
ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ ក៏សូមថ្លែងអំណរគុណដ៏ស្មោះបំផុតចំពោះឯកឧត្ដម សុខ អាន និងគណៈប្រតិភូដែលបានការពារជំហរដ៏ត្រឹមត្រូវរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល កម្ពុជា ប្រកបដោយភាពទន់ភ្លន់ ប៉ិនប្រសប់ វិជ្ជាជីវៈ ការទូត និងស្មារតីស្នេហាជាតិដ៏បរិសុទ្ធ ការពារបានអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី កិត្តិយស និងកេរមរតកជាតិ ព្រមទាំងរក្សាបាននូវចំណងទាក់ទងជាមិត្តភាព សហប្រតិបត្តិការជិតខាងល្អជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនថៃ។
ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ សូមថ្លែងនូវអំណរគុណជាពិសេសផងដែរចំពោះបណ្ដាប្រទេសនានា អង្គការយូនេស្កូ និងឥស្សរជនទាំងអស់ដែលបានគាំទ្រដ៏ត្រឹមត្រូវរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល កម្ពុជាឈានដល់ការសម្រេចដាក់ប្រាង្គប្រាសាទព្រះវិហារចូលក្នុង បញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ដើម្បីជាផលប្រយោជន៍ដ៏ឧត្ដមរបស់មនុស្សជាតិទាំងមូល។
ចុងក្រោយបំផុត ខ្ញុំព្រះករុណា ខ្ញុំសូមថ្លែងនូវអំណរគុណដ៏ជ្រាលជ្រៅ និងស្មោះស្ម័គ្របំផុតចំពោះប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាគ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ ដែលបានផ្ដល់កម្លាំងគាំទ្រប្រកបដោយទឹកចិត្តស្នេហាជាតិដ៏បរិសុទ្ធ ហើយបានសម្ដែងនូវសេចក្ដីយោគយល់ អត់ធ្មត់ រក្សាបាននូវភាពស្ងប់ស្ងៀម ការពារផលប្រយោជន៍ជាតិ និងទំនាក់ទំនងសន្តិភាព មិត្តភាពជិតខាងល្អជាមួយប្រជាជនថៃ។
សូមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ព្រះថេរានុថេរៈ គ្រប់ព្រះអង្គ និងជនរួមជាតិទាំងអស់ទ្រង់ប្រកប និងប្រកបដោយពុទ្ធពរទាំងបួនប្រការ គឺអាយុ វណ្ណៈសុខៈ និងពលៈកុំបីឃ្លៀងឃ្លាតឡើយ៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh
ការបើកអោយប្រើប្រាស់នូវមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះបណ្ដាលស្ត្រីជនជាតិភាគតិច នៅស្រុកបានលុង ខេត្តរតនគិរី

ពិធីនេះ ចាប់ផ្ដើមដោយមានការសំដែងរាំរបាំប្រពៃណីជនជាតិភាគតិចទំពួនដែល មានអ្នករាំ អ្នកច្រៀង និង អ្នកវាយគង លេងចាប៉ីខ្លោក សរុបចំនួន ២៧នាក់។ បន្ទាប់មកទៀតមានការធ្វើសន្ទរកថាបើកអង្គពិធីដោយ លោក ហិចទ័រ រីហ្វា នាយកចាត់ចែងរបស់អង្គការសុខភាពផ្លូវចិត្តគ្មានព្រំដែន លោក ចូសស៊េប វ៉ាកាស តំណាងទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិអេស្ប៉ាញដើម្បីការអភិវឌ្ឍន៍ លោកជំទាវ កែវ សាវឿន អភិបាលខេត្តរង លោកគ្រូពេទ្យ ស៊ឹម សនឡៃ នាយកមន្ទីរសុខាភិបាល និងលោកស្រី ចក់ មើល ប្រធានមន្ទីរកិច្ចការនារីខេត្តរតនគិរី។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះក៏មានការចូលរួមភាគច្រើនពីអ្នកជំនាញផ្នែក សុខាភិបាល ដូចលោកប្រធានមន្ទីរពេទ្យបង្អែកស្រុកបានលុង វេជ្ជបណ្ឌិតដែលទទួលបន្ទុកផ្នែកសុខភាពផ្លូវចិត្តនៅមន្ទីរពេទ្យ បង្អែក និងតំណាងប្រធានមណ្ឌលសុខភាពស្រុកអូរយ៉ាដាវ បរកែវ អណ្ដូងមាស ដែលសរុបមានចំនួន ៧៩នាក់ រាប់ទាំងអភិបាលស្រុក មេឃុំ នារីស្រុក និងនារីឃុំមកពីតំបន់គោលដៅទាំងអស់។
គោលបំណងនៃមជ្ឈមណ្ឌលនេះ គឺបង្កើតកន្លែងបណ្ដុះបណ្ដាលគ្រូបង្គោលលើកកំពស់យេនឌ័រ សំរាប់ស្ត្រីជនជាតិភាគតិច ដែលតំណាងមកពីគ្រប់ភូមិទាំងអស់នៅក្នុងស្រុកបរកែវ អណ្ដូងមាស និង អូយ៉ាដាវ។ ស្ត្រីពីរនាក់មកពីភូមិនិមួយៗនៅក្នុងស្រុកដែលបានជំរាបខាងលើ និងត្រូវបណ្ដុះបណ្ដាលតាមរយៈ កម្មវិធីអប់រំក្រៅប្រព័ន្ធទៅលើមូលដ្ឋានភាសាខ្មែរ ការគិតលេខ ការផ្សព្វផ្សាយពីបញ្ហាសុខភាព សុខភាពបន្តពូជ និងពីបញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្ត ជូនដល់ស្ត្រីជនជាតិភាគតិចចារាយ កាចក់ និងទំពួន។ គ្រូបង្គោលលើកកំពស់យេនឌ័រនិមួយៗ និងចំណាយពេលសរុប ៤០ថ្ងៃ (១០ថ្ងៃ សំរាប់វគ្គនិមួយៗ) នៅមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះបណ្ដាលស្ត្រីជនជាតិភាគតិចនៅបានលុង។ នៅពេលដែលពួកគាត់ត្រូវបានបណ្ដុះបណ្ដាលរួមហើយ ពួកគាត់នឹងទទួលខុសត្រូវបង្រៀនទៅអោយស្ត្រីនៅក្នុងភូមិរបស់ ពួក[គាត់] ពីអ្វីដែលពួកគាត់បានរៀន។
ស្របគ្នានឹងសកម្មភាពដែលបានបរិយាយខាងលើ អង្គការសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងគាំទ្រការជួសជុលឡើងវិញ នូវផ្ទះប្រជុំភូមិនៅក្នុងភូមិណាដែលមានការខូចខាតធ្ងន់ធ្ងរ ហើយប្រើប្រាស់ផ្ទះប្រជុំភូមិនេះសំរាប់បណ្ដុះបណ្ដាលកម្មវិធី អក្ខរកម្ម។ ទាំងនេះគឺជាការលើកចិត្តអោយមានគំនិតប្រពៃណីលេចចេញជាថ្មីនៅ ក្នុងសហគមន៍។ លើសពីនេះទៅទៀតអង្គការសុខភាពផ្លូវចិត្តគ្មានព្រំដែន និងធ្វើការកសាងសមត្ថភាពដល់មន្ត្រីជាស្ត្រីចំនួន៣នាក់នៃមន្ទីរ កិច្ចការនារីខេត្ត និងមន្ត្រីជាស្ត្រី៣នាក់នៃមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្ត ដោយសម្របសម្រួលអោយពួកគាត់បានរួមវគ្គបណ្ដុះបណ្ដាលស្ដីពីបញ្ហា យេនឌ័រ៕
ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ http://women.open.org.kh